Thursday, October 8, 2026

दहशतवादाकडे दुर्लक्ष करणारे मौन


दहशतवादाशी लढणे केवळ यासाठी कठीण नाही की, कोणाच्या मनात अतिरेकी-जिहादी विचार येऊ शकतात याचा अंदाज लावणे अशक्य आहे. अशा व्यक्ती कोणत्याही दहशतवादी संघटनेशी संबंधित असतीलच असे नाही. ते कट्टर विचारांनी प्रेरित होऊन एकटेच दहशतवादी कृत्ये करू शकतात. अशा घटना अनेक देशांमध्ये तथाकथित ‘लोन वुल्फ’ (एकटे लांडगे)द्वारे घडवल्या जातात. ते कधीकधी सार्वजनिक ठिकाणी बॉम्बस्फोट घडवतात, गर्दीत ट्रक घुसवतात किंवा लोकांवर अंदाधुंद गोळीबार करतात. अलीकडेच आॅस्ट्रेलियामध्ये अशीच एक घटना घडली.


डॉक्टर, इंजिनिअर आणि अगदी वैमानिकांचीही गणना ‘लोन वुल्फ’ (एकटे दहशतवादी) किंवा एखाद्या संघटनेशी संलग्न असलेल्यांमध्ये केली जात आहे. दिल्लीतील लाल किल्ल्यावरील बॉम्बस्फोट हा डॉक्टरांच्या एका दहशतवादी गटाचे कृत्य होते. हा कार बॉम्बस्फोट एका आत्मघाती हल्लेखोराने घडवून आणला होता. फ्लायदुबईचा ओमानमध्ये जन्मलेला सहवैमानिक, हमाम अल-हमामी हा देखील एक दहशतवादी असल्याचे निष्पन्न झाले आहे. अमेरिकेत ९/११चे हल्ले करणाºया अल-कायदाच्या दहशतवाद्यांकडून तो प्रेरित झाल्याचे दिसते.

आतापर्यंतच्या तपासानुसार, अल-हमामी हा एक ‘लोन वुल्फ’ दहशतवादी होता असे मानले जाते. कॉकपिटमध्ये भारतीय वैमानिक स्मित मच्छार यांना ठार मारणे आणि तेल अवीव विमानतळावर १७४ प्रवाशांना घेऊन जाणारे विमान नष्ट करणे हा त्याचा उद्देश होता. हा ९/११च्या हल्ल्यासारखाच एक भयानक दहशतवादी हल्ला ठरला असता, ज्यात हजारो लोकांचा बळी गेला असता. यानंतर पश्चिम आशियातील परिस्थिती कशी असती याची कल्पना करा? स्मित मच्छारने आपल्या विलक्षण धैर्याने अल-हमामीचे दुष्ट हेतू हाणून पाडले. तो जगासाठी एक नायक बनला आहे.


मात्र सर्वत्र त्याचे कौतुक होत असले तरी, काही षड्यंत्र सिद्धांतवादी असा दावा करत आहेत की, ही घटना एक ‘फॉल्स फ्लॅग आॅपरेशन’ होती, जी निवडणुकीत फायदा मिळवण्यासाठी इस्रायली पंतप्रधानांच्या सांगण्यावरून करण्यात आली होती. अखेर, एका भारतीय वैमानिकाने हाणून पाडलेल्या दहशतवादी हल्ल्यातून इस्रायली पंतप्रधानांना निवडणुकीत फायदा कसा मिळू शकतो? समस्या ही आहे की, जे लोक असा युक्तिवाद रचतात ते तर्क आणि बुद्धीला अजिबात महत्त्व देत नाहीत. ही काही नवीन सवय नाही. ९/११ आणि २६/११च्या बाबतीतही असेच म्हटले गेले होते.

आठवा, या दहशतवादी हल्ल्यावर ‘आरएसएस की साजिश’ नावाचे एक पुस्तक लिहिले गेले होते आणि चित्रपट निर्माते महेश भट्ट यांच्यासह काँग्रेसच्या नेत्यांनीही ते प्रकाशित केले होते. पहलगाम हल्ल्याच्या बाबतीतही पाकिस्तानींनी असा प्रचार केला होता की, त्यांना बदनाम करण्यासाठी भारताने हे ‘फॉल्स फ्लॅग आॅपरेशन’ केले होते. असे घटक केवळ दहशतवादाचे समर्थनच करत नाहीत, तर त्याविरुद्धच्या लढ्यात अडथळाही आणत आहेत. ते अनेकदा दहशतवाद्यांना शोषितांचे नेते संबोधून त्यांची प्रशंसा करण्यास मागेपुढे पाहत नाहीत.


दहशतवादाविरुद्ध लढणे कठीण झाले आहे, कारण काही लोक दहशतवाद्यांच्या आणि त्यांच्याशी लढणाºयांच्या कृतींवर मौन बाळगणे पसंत करतात. अशा प्रकारे, ते त्यांच्याशी सहानुभूती बाळगणाºयांना बळ देतात. असे लोक जगात सर्वत्र आहेत आणि दुर्दैवाने भारतातही आहेत. हे काही गुपित नाही की, अनेक तथाकथित धर्मनिरपेक्ष विरोधी नेत्यांना स्मित मच्छारच्या शौर्याबद्दल एक शब्दही बोलण्याची गरज वाटली नाही. त्यांच्या मौनावर प्रश्नचिन्ह उपस्थित केले गेले, तरीही ते गप्प राहिले. विरोधी पक्षनेता म्हणवणाºया राहुल गांधींपासून त्यांच्या इंडि आघाडीतील एकाही नेत्याला स्मितचे कौतुक करावेसे वाटले नाही यातून त्यांची दहशतवादाला खतपाणी घालण्याची प्रवृत्ती लपून राहत नाही.

अर्थात याची कारणे समजायला अवघड नाहीत. याचे कारण मुस्लीम मतपेढीच्या संकुचित राजकारणात दडलेले आहे. मुस्लीम समाजाचा एक गट इस्रायलला केवळ शत्रूच मानत नाही, तर त्याचा विनाशही इच्छितो. यासाठी ते हमाससारख्या संघटनांची प्रशंसा करण्यास मागेपुढे पाहत नाहीत. भारतात अल-कायदा आणि आयसिसच्या दहशतवादाला पाठिंबा देणारे लोकही उघडकीस आल्याने, हमासच्या सहानुभूतीदारांची उपस्थिती आश्चर्यकारक नाही; हे सिद्ध झाले आहे.


तीन वर्षांपूर्वी, हमासच्या दहशतवाद्यांनी इस्रायलमध्ये एक भीषण दहशतवादी हल्ला केला, ज्यात सुमारे १,२०० लोक मारले गेले आणि काहींना गाझामध्ये ओलीस ठेवण्यात आले. या दहशतवादी हल्ल्याला प्रत्युत्तर म्हणून, इस्रायलने गाझामध्ये एक कठोर लष्करी कारवाई सुरू केली, ज्यात हजारो लोक मारले गेले. यामुळे मुस्लीम जगात इस्रायलविरोधातील संताप आणखी वाढला. दरम्यान, हमासचा नेता खालिद मशालने केरळमधील एका रॅलीत व्हर्च्युअल भाषण दिले. ही रॅली जमात-ए-इस्लामी हिंदच्या युवा शाखेने आयोजित केली होती. ही रॅली पॅलेस्टिनी लोकांच्या समर्थनार्थ बोलावण्यात आली होती, परंतु हमास नेत्याचे भाषण आवश्यक मानले गेले.

रॅलीत ‘बुलडोझर हिंदुत्व आणि वर्णद्वेषी झिओनिझम उखडून टाका’ अशा घोषणाही देण्यात आल्या. अशा लोकांच्या भावना दुखावण्याच्या भीतीमुळेच अनेक विरोधी नेते स्मित मच्छारच्या शौर्याबद्दल मौन बाळगत आहेत का? अशा प्रकरणांमध्ये मौन बाळगल्याने संपूर्ण मुस्लीम समाजाची प्रतिमा डागाळते आणि जे सत्य आहे ते स्पष्टपणे मांडणाºयांचा आवाज दाबला जातो. जर असदुद्दीन ओवैसी स्मित मच्छार यांची प्रशंसा करू शकतात, तर इतर विरोधी नेते का संकोच करत आहेत?

No comments: